1- گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز. ایران.
2- زبان های باستانی ایران - دانشکده ادبیات و زبانهای خارجه - دانشگاه تبریز ، khanbabazadhafshin@yahoo.com
چکیده: (4 مشاهده)
کنایهها از مهمترین ارکان ادبی در ادبیات شفاهی هستند و همواره گویندۀ مشخصی ندارند. این گونه ادبی را میتوان در گفتگویِ روزمره مردم جوامع مختلف جستوجو کرد. در کنایههای، فرهنگ و زبان هر ملتی به طوری شایسته نمایان است. کنایهها به کلام، زیبایی میبخشند و جستوجوی معنی اصلی و مورد هدف در آنها لذّتی خاص دارد. بنابراین بررسی کنایههای موجود در گویشهای ایرانی دارای اهمیّت ویژهای است. لذا در این پژوهش کنایههای زبان تاتی را که در مناطق وسیعی از ایران و قفقاز جاری است، با کنایههای تالشی عنبرانی تطبیق داده و سعی کردهایم که معادل آنها را در زبان فارسی معیار نیز بیابیم تا اشتراکات این دو گویش و زبان فارسی معیار در حوزه کنایهها مشخص شود. ابتدا کنایههای تاتی به صورت میدانی و کتابخانهای و کنایههای تالشی از میان گفتار روزانۀ مردم و نیز از طریق شمّ زبانی نگارندگان که از گویشوران بومی عنبران هستند انتخاب و با معادلهای فارسی مقایسه شدهاند. سپس ویژگیهای زبانی دادهها و اختلاف و اشتراک آنها با نمونههای فارسی دستهبندی و بررسی شدهاند. این پژوهش نشان میدهد که بین فرهنگ تالشان، تاتها و فارسها سابقۀ طولانی داد و ستدها وجود دارد؛ هرچند که زبان فارسی به عنوان زبان معیار در ایران گسترش یافته و زبان نوشتاری در سراسر ایران بوده است.
نوع مطالعه:
مقاله پژوهشی |
موضوع مقاله:
گویش ایرانی دریافت: 1404/3/25 | پذیرش: 1404/6/5 | انتشار: 1404/6/31